Сүрә 39 Халыҡ өйөрө

1. إِنَّا أَنْزَلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ لِلنَّاسِ بِالْحَقِّ ۖ فَمَنِ اهْتَدَىٰ فَلِنَفْسِهِ ۖ وَمَنْ ضَلَّ فَإِنَّمَا يَضِلُّ عَلَيْهَا ۖ وَمَا أَنْتَ عَلَيْهِمْ بِوَكِيلٍ

   Хаҡтыр, Беҙ ул Китапты кешеләргә файҙа булһын өсөн, Хәҡиҡәт булараҡ, һиңә индерҙек. Кем тура юлға баҫырға ихтыяр итә, был уның үҙ файҙаһына. Кем юлдан яҙырға теләй, уның да үҙ зарарына булыр. Һин (Мөхәммәд уларҙы ирекһеҙләп, дингә кертеүсе) вәкил түгелһең.

   39:41

2. اللَّهُ يَتَوَفَّى الْأَنْفُسَ حِينَ مَوْتِهَا وَالَّتِي لَمْ تَمُتْ فِي مَنَامِهَا ۖ فَيُمْسِكُ الَّتِي قَضَىٰ عَلَيْهَا الْمَوْتَ وَيُرْسِلُ الْأُخْرَىٰ إِلَىٰ أَجَلٍ مُسَمًّى ۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَآيَاتٍ لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ

   Аллаһ кеше үлгәндә уның йәнен алыр. Иҫәндәр йоҡлағанда, Аллаһ уларҙың рухын үҙенә алып торор. Шу­лай итеп, үлемгә хөкөм ителгәндәрҙең рухын үҙ янында ҡалдырыр. Йоҡолағыларҙың йәнен мәғлүм бер ваҡытҡа саҡлы тәндәренә кире ҡайтарып торор. Шик юҡ, фекер йөрөтөүселәр өсөн бында ҡәтғи ғибрәттәр бар.

   39:42

3. أَمِ اتَّخَذُوا مِنْ دُونِ اللَّهِ شُفَعَاءَ ۚ قُلْ أَوَلَوْ كَانُوا لَا يَمْلِكُونَ شَيْئًا وَلَا يَعْقِلُونَ

   Әллә һуң улар үҙҙәренә шәфәғәтсе итеп Аллаһтан башҡаларҙы ялланылармы? Әйт һин:- Бер нәмәгә лә көстәре етмәгән килеш һәм аҡыл­дары етешле булмаһа ла мы? - тип

   39:43

4. قُلْ لِلَّهِ الشَّفَاعَةُ جَمِيعًا ۖ لَهُ مُلْكُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ ۖ ثُمَّ إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ

   Әйт һин:- Бөтөн шәфәғәт - Аллаһ хозурында. Күктәр һәм Ер­ҙәге бөтөн милек - Уныҡылыр. Барыбер бөтөнөгөҙ ҙә Уның хозурына ҡайтарыласаҡһығыҙ.

   39:44

5. وَإِذَا ذُكِرَ اللَّهُ وَحْدَهُ اشْمَأَزَّتْ قُلُوبُ الَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ ۖ وَإِذَا ذُكِرَ الَّذِينَ مِنْ دُونِهِ إِذَا هُمْ يَسْتَبْشِرُونَ

   Аллаһтың бар икәнлеге тураһында һөйләгәндә, Әхирәт көнөнә инанмағандарҙың йөрәктәре жыу итеп китә. Аллаһтан башҡа (бот)тарҙың исе­ме телгә алынғанда, уларҙың йөҙҙәре яҡтыра.

   39:45

6. قُلِ اللَّهُمَّ فَاطِرَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ عَالِمَ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ أَنْتَ تَحْكُمُ بَيْنَ عِبَادِكَ فِي مَا كَانُوا فِيهِ يَخْتَلِفُونَ

   Әйт һин:- Әй, күктәрҙе һәм Ерҙе яралтҡан, йәшерелгәндәрҙе лә, йәшерелмәгәндәрҙе лә белеүсе Аллаһ, бәндәләрең араһында бәхәс сәбәпсеһе булған нәмәләрҙе Үҙең асыҡлап бирерһең, - тип.

   39:46

7. وَلَوْ أَنَّ لِلَّذِينَ ظَلَمُوا مَا فِي الْأَرْضِ جَمِيعًا وَمِثْلَهُ مَعَهُ لَافْتَدَوْا بِهِ مِنْ سُوءِ الْعَذَابِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ۚ وَبَدَا لَهُمْ مِنَ اللَّهِ مَا لَمْ يَكُونُوا يَحْتَسِبُونَ

   Ерҙәге бөтөн байлыҡҡа улар хужа бу­лып, тағын шул ҡәҙәр байлыҡ улар ҡулына керһә лә, Ҡиәмәт көнөндәге ғазаптарҙан ҡотолор өсөн шул байлыҡты ла улар ҡыҙғанып тормаҫ ине (ләкин ул байлыҡ уларға файҙа килтермәҫ). Аллаһ уларҙың баштарына ла килеп ҡарамаған язалар бирер.

   39:47

8. وَبَدَا لَهُمْ سَيِّئَاتُ مَا كَسَبُوا وَحَاقَ بِهِمْ مَا كَانُوا بِهِ يَسْتَهْزِئُونَ

   Уларҙың (донъяла) ҡылған яманлыҡтары (Ҡиәмәт көнөндә) уртаға сығасаҡ, көлкөгә сығарған нәмәләре үҙҙәрен ҡамап аласаҡ.

   39:48

9. فَإِذَا مَسَّ الْإِنْسَانَ ضُرٌّ دَعَانَا ثُمَّ إِذَا خَوَّلْنَاهُ نِعْمَةً مِنَّا قَالَ إِنَّمَا أُوتِيتُهُ عَلَىٰ عِلْمٍ ۚ بَلْ هِيَ فِتْنَةٌ وَلَٰكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لَا يَعْلَمُونَ

   Берәй ҡыйын хәлдә ҡалһа, кеше Беҙҙе ярҙамға саҡыра. Һуңынан үҙенә Беҙҙән ниғмәт-муллыҡ килһә:- Был миңә бары тик үҙемдең (булдыҡлылығым) белемем арҡаһында ғына килде, - ти. Дөрөҫ, был бары тик һынап ҡарау ғына. Ләкин уларҙың күбеһе был турала белмәй.

   39:49

10. قَدْ قَالَهَا الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَمَا أَغْنَىٰ عَنْهُمْ مَا كَانُوا يَكْسِبُونَ

    Уларҙан элек йәшәгәндәр ҙә шулай һөйләй ине. Ләкин ҡаҙанған байлыҡтары үҙҙәренә (Ҡиәмәттә) файҙа килтермәҫ.

    39:50

11. فَأَصَابَهُمْ سَيِّئَاتُ مَا كَسَبُوا ۚ وَالَّذِينَ ظَلَمُوا مِنْ هَٰؤُلَاءِ سَيُصِيبُهُمْ سَيِّئَاتُ مَا كَسَبُوا وَمَا هُمْ بِمُعْجِزِينَ

    Ҡылған яуызлыҡтары уларҙы язаға ирештерҙе. Хаттин ашыусыларҙың (сиктәрҙе уҙғандарҙың) ҡылған яманлыҡтары үҙҙәренең башына төшәсәк. Был мәсьәләлә Аллаһты меҫкен хәлдә ҡалдырып, Уға ҡамасаулай алмаҫһығыҙ.

    39:51

12. أَوَلَمْ يَعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ يَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ يَشَاءُ وَيَقْدِرُ ۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَآيَاتٍ لِقَوْمٍ يُؤْمِنُونَ

    Үҙе ихтыяр иткән бәндәһенә Аллаһ ризыҡты мул бирер, теләмәгәненең ризығын киҫер. Улар шуны ла белмәйҙәрме? Шик юҡ, иман килтергәндәр өсөн бында ғибрәттәр бар.

    39:52

13. قُلْ يَا عِبَادِيَ الَّذِينَ أَسْرَفُوا عَلَىٰ أَنْفُسِهِمْ لَا تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَةِ اللَّهِ ۚ إِنَّ اللَّهَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِيعًا ۚ إِنَّهُ هُوَ الْغَفُورُ الرَّحِيمُ

    Әйт һин:- Һәй, үҙ нәфселәре (ҡомһоҙлоҡтары) арҡаһында хаттин ашҡандар (сиктәрҙе уҙғандар)! Аллаһтың рәхмәтенән өмөт өҙмәгеҙ. Аллаһ (тәүбә иткән) барса гөнаһлыларҙы ярлыҡаусы. Хаҡтыр, Ул сикһеҙ ярлыҡаусы, хәтһеҙ мәрхәмәтле. (Ләкин был: һуңынан тәүбә итермен, тип аҙғынлыҡ ҡылып, хаттин ашарға ярай, тигән һүҙ түгел. Аллаһ барыһын да күреп, белеп тора.)

    39:53

14. وَأَنِيبُوا إِلَىٰ رَبِّكُمْ وَأَسْلِمُوا لَهُ مِنْ قَبْلِ أَنْ يَأْتِيَكُمُ الْعَذَابُ ثُمَّ لَا تُنْصَرُونَ

    Һеҙгә ғазап килеп төшкәнсегә ҡәҙәр Раббыға йүнәле­геҙ. Уға тәслим ҡылығыҙ, (ваҡытында тәүбә итмәһәгеҙ) һуңынан һеҙгә ярҙам булмаҫ.

    39:54

15. وَاتَّبِعُوا أَحْسَنَ مَا أُنْزِلَ إِلَيْكُمْ مِنْ رَبِّكُمْ مِنْ قَبْلِ أَنْ يَأْتِيَكُمُ الْعَذَابُ بَغْتَةً وَأَنْتُمْ لَا تَشْعُرُونَ

    Һеҙ, көтмәгәндә, һис уйламаған яҡтан башығыҙға яза килеп төшкәнсегә ҡәҙәр Раббығыҙ һеҙгә индергәндәренән иң яҡшыһына - Ҡөръәнгә эйәрегеҙ.

    39:55

16. أَنْ تَقُولَ نَفْسٌ يَا حَسْرَتَا عَلَىٰ مَا فَرَّطْتُ فِي جَنْبِ اللَّهِ وَإِنْ كُنْتُ لَمِنَ السَّاخِرِينَ

    - Аллаһ алдында хаттин ашҡан ғәмәлдәрем өсөн мин үкенәм, миңә яҙыҡтар (ҡайғы) булһын. Ысындан да, мин (динде, Ҡөръәнде) мәсхәрә итеп көлгәндәр араһында инем, - тип үкенерлек булмаһын.

    39:56

17. أَوْ تَقُولَ لَوْ أَنَّ اللَّهَ هَدَانِي لَكُنْتُ مِنَ الْمُتَّقِينَ

    Йәки:- Аллаһ мине тура юлға баҫтырған булһа, әлбиттә, (гөнаһ ҡылыуҙан) һаҡланған булыр инем, - тип.

    39:57

18. أَوْ تَقُولَ حِينَ تَرَى الْعَذَابَ لَوْ أَنَّ لِي كَرَّةً فَأَكُونَ مِنَ الْمُحْسِنِينَ

    Йәки ғазапты күргәс тә: - Их, донъяға кире ҡайта торған булһа, мин гел изгелек кенә ҡылыр инем, - тип ҡайғырырлыҡ булмаһын.

    39:58

19. بَلَىٰ قَدْ جَاءَتْكَ آيَاتِي فَكَذَّبْتَ بِهَا وَاسْتَكْبَرْتَ وَكُنْتَ مِنَ الْكَافِرِينَ

    (Эй, кәфер, донъяға кире ҡайтыу булмаҫ.) Аяттарым һиңә килде. Һин уларҙы ялғанға сығарҙың. Тәкәббер инең һәм инҡарсы­ларҙан булдың.

    39:59

20. وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ تَرَى الَّذِينَ كَذَبُوا عَلَى اللَّهِ وُجُوهُهُمْ مُسْوَدَّةٌ ۚ أَلَيْسَ فِي جَهَنَّمَ مَثْوًى لِلْمُتَكَبِّرِينَ

    (Эй, Мөхәммәд) Аллаһ хаҡында ялған һөйләгәндәрҙең йөҙҙәре Ҡиәмәт көнөндә ҡап-ҡара булғанын күрерһең. Маһайғандарҙың урыны йәһәннәм түгелме?

    39:60

Перевод: Башкирский перевод