Сүрә 5 Табын

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَسْأَلُوا عَنْ أَشْيَاءَ إِنْ تُبْدَ لَكُمْ تَسُؤْكُمْ وَإِنْ تَسْأَلُوا عَنْهَا حِينَ يُنَزَّلُ الْقُرْآنُ تُبْدَ لَكُمْ عَفَا اللَّهُ عَنْهَا ۗ وَاللَّهُ غَفُورٌ حَلِيمٌ

Әй, иманлы кешеләр, яуабы һеҙгә ҡайғы килтерә торған нәмәләр тураһында һорашмағыҙ. Ҡөръән индерелгәс һораһағыҙ, асыҡ яуап табырһығыҙ. Аллаһ һеҙҙе ғәфү итер. Аллаһ йомартлыҡ менән ярлыҡаусы һәм сабырҙыр.
5:101
قَدْ سَأَلَهَا قَوْمٌ مِنْ قَبْلِكُمْ ثُمَّ أَصْبَحُوا بِهَا كَافِرِينَ

Хаҡтыр, һеҙҙән алда килгәндәр ҙә шулай һораған ине, яуап алғандан һуң да улар инанманы.
5:102
مَا جَعَلَ اللَّهُ مِنْ بَحِيرَةٍ وَلَا سَائِبَةٍ وَلَا وَصِيلَةٍ وَلَا حَامٍ ۙ وَلَٰكِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا يَفْتَرُونَ عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ ۖ وَأَكْثَرُهُمْ لَا يَعْقِلُونَ

Аллаһ (хайуандарҙы) бахирә, саифә, үасилә, хам, тип атап, улар тураһында күрһәтмәләр бирмәне. Ләкин кәферҙәр Аллаһҡа яла яға, сөнки уларҙың күбеһенең башы эшләмәй.(«Исламдан әүәл ғәрәптәрҙә шундай йола бар ине. Улар биш тапҡыр быҙаулаған дөйәнең һуңғы быҙауы һаулыҡ булһа, шул дөйәгә Бахирә исеме ҡушып, ҡолағына тамға һалып, иреккә ебәрәләр, шунан һуң ул дөйәне һаумайҙар, һөтө таш һындарға, боттарға ҡала, имеш. Таш һындар, боттар хөрмәтенә иреккә ебәрелгән һәм һөтөн бары тик сәйәхәтселәр генә эсергә тейеш булған дөйәләргә Саифә тип әйтәләр. Берһе һаулыҡ, берһе игеҙ тәкә бәрәс килтергән һарыҡҡа йәки уға дөйәгә Үасилә тип исем ҡуша торған булғандар. Тәкә бәрәс, үгеҙ быҙау боттарға ҡорбан булараҡ салына. Ун тапҡыр быҙау атаһы булған ата дөйәгә Хам исеме ҡушылған һәм ул да иреккә ебәрелгән. Имештер, кәферҙәр, ошо йоланы Аллаһ бойорған, тип ялған һөйләйҙәр». Хәйретдин Ҡараман тәфсиренән.)
5:103
وَإِذَا قِيلَ لَهُمْ تَعَالَوْا إِلَىٰ مَا أَنْزَلَ اللَّهُ وَإِلَى الرَّسُولِ قَالُوا حَسْبُنَا مَا وَجَدْنَا عَلَيْهِ آبَاءَنَا ۚ أَوَلَوْ كَانَ آبَاؤُهُمْ لَا يَعْلَمُونَ شَيْئًا وَلَا يَهْتَدُونَ

Уларға:- Аллаһ индергәнгә (Ҡөръәнгә) ҡайтарылығыҙ, Рәсүл янына килегеҙ, - тип әйткәс, улар:- Аталарыбыҙ тотҡан юл беҙгә ҡәҙерле, - тип әйтәләр. Аталары наҙан булып, яман юлдан киткән булһалар ҙа.
5:104
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا عَلَيْكُمْ أَنْفُسَكُمْ ۖ لَا يَضُرُّكُمْ مَنْ ضَلَّ إِذَا اهْتَدَيْتُمْ ۚ إِلَى اللَّهِ مَرْجِعُكُمْ جَمِيعًا فَيُنَبِّئُكُمْ بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ

Әй, иман килтергән кешеләр, йәнегеҙҙе ҡотҡарыу һеҙҙең үҙегеҙҙән тора. Һеҙ тура юлда булһағыҙ, аҙғындар һеҙгә һис бер зыян ҡыла алмаҫ. Барығыҙ ҙа Аллаһ хозурына киләсәкһегеҙ. Ул һеҙгә нимә ҡылғандарығыҙҙы иғлан итәсәк.
5:105
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا شَهَادَةُ بَيْنِكُمْ إِذَا حَضَرَ أَحَدَكُمُ الْمَوْتُ حِينَ الْوَصِيَّةِ اثْنَانِ ذَوَا عَدْلٍ مِنْكُمْ أَوْ آخَرَانِ مِنْ غَيْرِكُمْ إِنْ أَنْتُمْ ضَرَبْتُمْ فِي الْأَرْضِ فَأَصَابَتْكُمْ مُصِيبَةُ الْمَوْتِ ۚ تَحْبِسُونَهُمَا مِنْ بَعْدِ الصَّلَاةِ فَيُقْسِمَانِ بِاللَّهِ إِنِ ارْتَبْتُمْ لَا نَشْتَرِي بِهِ ثَمَنًا وَلَوْ كَانَ ذَا قُرْبَىٰ ۙ وَلَا نَكْتُمُ شَهَادَةَ اللَّهِ إِنَّا إِذًا لَمِنَ الْآثِمِينَ

Әй, иманлы кешеләр, берегеҙгә әжәл янаһа, үҙ арағыҙҙан ике ғәҙел кеше һайлағыҙ, улар васыятығыҙҙың шаһиттары булһын. Һеҙ сәйәхәттә булып, (сит ҡәүем араһында ҡалһағыҙ) һәм яҡағыҙҙан әжәл тотһа, (башҡа диндә булған) ике кеше васыятығыҙҙың шаһиты булһын. Инде уларҙан шикләнер булһағыҙ, уларҙы намаҙҙан һуң тотоп:- Туғандарыбыҙға файҙа килтерәсәк булған осраҡта ла, беҙ был васыятты боҙасаҡ түгелбеҙ. Аллаһ исеме менән ант иткән шаһиттарыбыҙҙы йәшереп ҡалдырмаясаҡбыҙ. Әгәр шулай ҡылмаһаҡ, беҙ гөнаһлы буласаҡбыҙ, - тип, Аллаһ исеме менән ант иттерегеҙ.
5:106
فَإِنْ عُثِرَ عَلَىٰ أَنَّهُمَا اسْتَحَقَّا إِثْمًا فَآخَرَانِ يَقُومَانِ مَقَامَهُمَا مِنَ الَّذِينَ اسْتَحَقَّ عَلَيْهِمُ الْأَوْلَيَانِ فَيُقْسِمَانِ بِاللَّهِ لَشَهَادَتُنَا أَحَقُّ مِنْ شَهَادَتِهِمَا وَمَا اعْتَدَيْنَا إِنَّا إِذًا لَمِنَ الظَّالِمِينَ

Шаһиттарҙың гөнаһлы икәнлектәре беленһә, (мәрхүмдең васыятын боҙоп күрһәтһәләр), мәрхүмгә тағын да яҡыныраҡ торған (ысын вәриҫлектәге) ике кеше тегеләрҙең урынын алыр һәм:- Валлаһи, беҙҙең шаһит булыуыбыҙ теге икәүҙекенә ҡарағанда дөрөҫ. Беҙ бер кемдең хаҡына ла ҡул һуҙманыҡ. Әгәр ҙә шулай була ҡалһа, беҙ залимдарҙан булырбыҙ, - тип Аллаһ исеме менән ант итһендәр.
5:107
ذَٰلِكَ أَدْنَىٰ أَنْ يَأْتُوا بِالشَّهَادَةِ عَلَىٰ وَجْهِهَا أَوْ يَخَافُوا أَنْ تُرَدَّ أَيْمَانٌ بَعْدَ أَيْمَانِهِمْ ۗ وَاتَّقُوا اللَّهَ وَاسْمَعُوا ۗ وَاللَّهُ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الْفَاسِقِينَ

Шәһиттар дөрөҫлөк менән шаһитлыҡ итһендәр өсөн шулай эшләнә. Шаһитлыҡҡа алынған шаһиттар: беҙҙең шаһитлығыбыҙҙан риза булмаһалар, башҡа шаһиттар һайлаясаҡтар, тип ҡурҡып, ғәҙел шаһитлыҡ ҡылһындар өсөн. (Ялған шаһитлыҡ ҡылып, гөнаһлы булыуҙан) Аллаһтан ҡурҡығыҙ һәм (әмерҙәрен) тыңлағыҙ. Аҙғын халыҡҡа Аллаһ юл күрһәтмәҫ.
5:108
يَوْمَ يَجْمَعُ اللَّهُ الرُّسُلَ فَيَقُولُ مَاذَا أُجِبْتُمْ ۖ قَالُوا لَا عِلْمَ لَنَا ۖ إِنَّكَ أَنْتَ عَلَّامُ الْغُيُوبِ

Килер бер көн, бөтөн пәйғәмбәрҙәрен Үҙ янына туплап, Аллаһ әйтер:- Һеҙ ниндәй яуаптар алдығыҙ? - тип. Улар яуап бирер:- Беҙ белмәйбеҙ. Бөтөн серҙәрҙе лә Һин генә беләһең, - тип әйтерҙәр.
5:109
إِذْ قَالَ اللَّهُ يَا عِيسَى ابْنَ مَرْيَمَ اذْكُرْ نِعْمَتِي عَلَيْكَ وَعَلَىٰ وَالِدَتِكَ إِذْ أَيَّدْتُكَ بِرُوحِ الْقُدُسِ تُكَلِّمُ النَّاسَ فِي الْمَهْدِ وَكَهْلًا ۖ وَإِذْ عَلَّمْتُكَ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَالتَّوْرَاةَ وَالْإِنْجِيلَ ۖ وَإِذْ تَخْلُقُ مِنَ الطِّينِ كَهَيْئَةِ الطَّيْرِ بِإِذْنِي فَتَنْفُخُ فِيهَا فَتَكُونُ طَيْرًا بِإِذْنِي ۖ وَتُبْرِئُ الْأَكْمَهَ وَالْأَبْرَصَ بِإِذْنِي ۖ وَإِذْ تُخْرِجُ الْمَوْتَىٰ بِإِذْنِي ۖ وَإِذْ كَفَفْتُ بَنِي إِسْرَائِيلَ عَنْكَ إِذْ جِئْتَهُمْ بِالْبَيِّنَاتِ فَقَالَ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْهُمْ إِنْ هَٰذَا إِلَّا سِحْرٌ مُبِينٌ

Аллаһ әйтер:- Әй, Мәрйәм улы Ғайса, һиңә һәм һинең әсәңә күрһәткән йомартлығымды хәтерлә. Нисек итеп һине изге рух (Жәбраил) ярҙамы менән аяҡҡа баҫтырҙым. Бишектә сағында уҡ, үҫмер булғанда ла һин инде кешеләр менән һөйләшә инең. Һиңә язаны, хикмәттәрҙе, Тәүрәт менән Инжилде өйрәттем. Балсыҡтан ҡош һыны яһап, уға өрҙөң һәм ҡошҡа йән иңде, был да Минең рөхсәтем менән башҡарылды. Йәнә Минең рөхсәтем менән тыумыштан һуҡырҙы һин күрер иттең, тилсә тәнлене шифаланың, мәйеттәрҙе Минең рөхсәтем менән терелттең. Исраил улдарының мәкерле ҡулын һиңә ҡағылдыртманым. Һин ап-асыҡ дәлилдәр килтерһәң дә, кәферҙәр ышанманылар һәм:Был сихырҙан башҡа эш түгел, - тинеләр.
5:110
وَإِذْ أَوْحَيْتُ إِلَى الْحَوَارِيِّينَ أَنْ آمِنُوا بِي وَبِرَسُولِي قَالُوا آمَنَّا وَاشْهَدْ بِأَنَّنَا مُسْلِمُونَ

Хауариҙарға ла Мин әйттем:- Миңә һәм Минең пәйғәмбәрҙәремә иман килтерегеҙ, - тинем.Улар:- Иман килтерҙек. Беҙҙең ысынлыҡта мосолман булыуыбыҙға шаһит бул, - тинеләр.(Хауариҙар - пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләре кеүек, хәҙрәти Ғайсаға эйәргән һәм уға тура булған мөридтәр.)
5:111
إِذْ قَالَ الْحَوَارِيُّونَ يَا عِيسَى ابْنَ مَرْيَمَ هَلْ يَسْتَطِيعُ رَبُّكَ أَنْ يُنَزِّلَ عَلَيْنَا مَائِدَةً مِنَ السَّمَاءِ ۖ قَالَ اتَّقُوا اللَّهَ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ

Хауариҙар әйтте:- Әй, Мәрйәм улы Ғайса, Раббыңдың Күктән беҙгә ашамлыҡ менән ашъяулыҡ индерергә көсөнән киләме? - тинеләр. Ғайса әйтте:- Мосолман икәнһегеҙ, (көфөр һөйләргә) Аллаһтан ҡурҡығыҙ, - тине.
5:112
قَالُوا نُرِيدُ أَنْ نَأْكُلَ مِنْهَا وَتَطْمَئِنَّ قُلُوبُنَا وَنَعْلَمَ أَنْ قَدْ صَدَقْتَنَا وَنَكُونَ عَلَيْهَا مِنَ الشَّاهِدِينَ

Хауариҙар иһә:- Ашъяулыҡ менән ризыҡ төшһә, беҙ рәхәтләнеп ашар инек, нәфсебеҙҙе баҫыр инек, һин дөрөҫ һөйләйһеңме икән, ҡарап ҡарайыҡ, мөғжизәгә шаһит булайыҡ, - тинеләр.
5:113
قَالَ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ اللَّهُمَّ رَبَّنَا أَنْزِلْ عَلَيْنَا مَائِدَةً مِنَ السَّمَاءِ تَكُونُ لَنَا عِيدًا لِأَوَّلِنَا وَآخِرِنَا وَآيَةً مِنْكَ ۖ وَارْزُقْنَا وَأَنْتَ خَيْرُ الرَّازِقِينَ

Мәрйәм улы Ғайса:- Әй, Аллаһым Раббыбыҙ, Күктән беҙҙең өсөн, беҙҙән элек килгәндәргә лә, беҙҙән һуң килгәндәргә лә һин мөғжизә сифатында бер табын индер, беҙҙе һыйла, байрам булһын. Һин ризыҡ биреүҙә иң йомарты бит.
5:114
قَالَ اللَّهُ إِنِّي مُنَزِّلُهَا عَلَيْكُمْ ۖ فَمَنْ يَكْفُرْ بَعْدُ مِنْكُمْ فَإِنِّي أُعَذِّبُهُ عَذَابًا لَا أُعَذِّبُهُ أَحَدًا مِنَ الْعَالَمِينَ

Аллаһ былай тине:- Мин уны һеҙгә индерермен, ләкин бынан һуң да арағыҙҙа көфөр һүҙе һөйләүсе табылһа, (йәғни Аллаһҡа ышанмаһа) Мин уны шундай бер яза менән ғазаплармын, донъяһындағы башҡа берәүгә лә ундай ҡаты яза бирелмәҫ.
5:115
وَإِذْ قَالَ اللَّهُ يَا عِيسَى ابْنَ مَرْيَمَ أَأَنْتَ قُلْتَ لِلنَّاسِ اتَّخِذُونِي وَأُمِّيَ إِلَٰهَيْنِ مِنْ دُونِ اللَّهِ ۖ قَالَ سُبْحَانَكَ مَا يَكُونُ لِي أَنْ أَقُولَ مَا لَيْسَ لِي بِحَقٍّ ۚ إِنْ كُنْتُ قُلْتُهُ فَقَدْ عَلِمْتَهُ ۚ تَعْلَمُ مَا فِي نَفْسِي وَلَا أَعْلَمُ مَا فِي نَفْسِكَ ۚ إِنَّكَ أَنْتَ عَلَّامُ الْغُيُوبِ

Аллаһ әйтте:- Ий, Мәрйәм улы Ғайса! Мине лә, әсәйемде лә Аллаһтан башҡа ике Аллаһ иттегеҙ, - тип кешеләргә һин әйттеңме?Ғайса әйтте:- Һин мотлаҡ пакһың. Шулай һөйләргә хаҡым булмаған килеш, мин нисек ауыҙ асайым, ти. Әгәр шулай һөйләгән булһам, һин уны мотлаҡ ишеткән булыр инең. Мин Һинең нимә уйлағаныңды белмәйем. Шик юҡтыр, Һин бөтөн йәшерен серҙәрҙе белеп тораһың.
5:116
مَا قُلْتُ لَهُمْ إِلَّا مَا أَمَرْتَنِي بِهِ أَنِ اعْبُدُوا اللَّهَ رَبِّي وَرَبَّكُمْ ۚ وَكُنْتُ عَلَيْهِمْ شَهِيدًا مَا دُمْتُ فِيهِمْ ۖ فَلَمَّا تَوَفَّيْتَنِي كُنْتَ أَنْتَ الرَّقِيبَ عَلَيْهِمْ ۚ وَأَنْتَ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ شَهِيدٌ

Һин бойорғандарҙан башҡа мин уларға бер нәмә лә һөйләмәнем. Мин уларға: минең Раббым һәм һеҙҙең дә Раббығыҙ булған бер Аллаһҡа ғийбәҙәт ҡылығыҙ, тинем. Араларында йәшәгән дәүерҙә уларға шаһит булдым. Миңә үлем биргән ваҡытта ла уларҙы Һин күҙәтеп торҙоң. Һин һәр нәмәне күреп-белеп тороусы шаһит.
5:117
إِنْ تُعَذِّبْهُمْ فَإِنَّهُمْ عِبَادُكَ ۖ وَإِنْ تَغْفِرْ لَهُمْ فَإِنَّكَ أَنْتَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ

Әгәр ҙә уларға яза бирһәң, улар, шөбһәһеҙ, Һинең ҡолдарыңдыр. Уларҙы ғәфү итергә уйлаһаң, Һинең ихтыярыңда, Һин - еңеүсе. Һин - хөкөмдар.
5:118
قَالَ اللَّهُ هَٰذَا يَوْمُ يَنْفَعُ الصَّادِقِينَ صِدْقُهُمْ ۚ لَهُمْ جَنَّاتٌ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا أَبَدًا ۚ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَرَضُوا عَنْهُ ۚ ذَٰلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ

(Ҡиәмәттә) Аллаһ әйтер:- Бына бөгөн ғәҙелдәргә ғәҙеллектәре файҙа бирә торған көн. Улар өсөн ағастар араһынан шишмәләр ағып ятҡан мәңгелек йәннәттәр бар. Аллаһ уларҙан, улар ҙа Аллаһтан разый буласаҡ. Бына шунда булыр бөйөк ҡотолош.
5:119
لِلَّهِ مُلْكُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَمَا فِيهِنَّ ۚ وَهُوَ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ

Күктәрҙең, Ер эсендәгеләрҙең хакиме - Аллаһтыр. Ул барыһына ла хаҡлы рәүештә ҡөҙрәтлеҙер.
5:120

Перевод: Башкирский перевод